Jeta është një “vrasje” e pamëshirshme zgjedhjesh: sapo zgjedhim një të ardhme, vrasim një tjetër. Sapo zgjedhim një lloj marrëdhënieje, vrasim një tjetër. Nëse nuk mund ta durojmë fajin e zgjedhjes, mbetemi të pavendosur. Dhe pastaj, jeta na ka kaluar pa e kuptuar ne.
Sa herë që bëjmë një zgjedhje, ne zgjedhim një gjë mbi një tjetër. Një rrugë zgjidhet dhe një tjetër braktiset. Një zgjedhje lind dhe një tjetër vdes. Pse them vdes? Rrënja latine e “vendos” është “de-cidere”. Interpretimi i “cidere” është “të vrasësh”, si në vrasje dhe vetëvrasje.
Çdo zgjedhje është gjithashtu një vrasje. Shumë herë për të shmangur këtë vrasje, mund të ndalemi te pavendosmëria. Pra, për të mos mbetur në pavendosmëri, duhet të mbajmë fajin e vrasjes së një zgjedhjeje.
Ne nuk mund të bëjmë gjithçka në këtë jetë. Opsionet janë pothuajse të pafundme, por jetëgjatësia jonë është e kufizuar. Ndërsa shpresojmë se mund t’i kemi të gjitha, nuk mundemi. Ne duhet të bëjmë gjithmonë zgjedhje, edhe nëse zgjedhja nuk është për të vendosur.
Zgjedhjet na bëjnë të ndihemi fajtorë, sepse kur zgjedhim, ne zgjedhim atë që duam. Dhe ajo që ne duam mund të mos jetë ajo që dëshiron një person i dashur. Me zgjedhjet tona, ne u zbulojmë të dashurve tanë se nuk jemi të njëjtë. Dhe kështu duhet të jetë! Pse? Sepse ne nuk jemi njësoj.
Ne rrezikojmë të lëndojmë njerëzit kur dëshirat tona ndryshojnë nga ato. Për shembull, dikush mund të dëshirojë të jetë miku ynë, por ne mund të mos duam të jemi. Ose mbase një klient dëshiron të caktojë një takim me ne, pasi ka dëgjuar gjëra të mira për punën tonë, por ne nuk kemi kohë në orarin tonë.
Këta njerëz mund të zhgënjehen dhe ne mund të ndjejmë një moment faji, duke e ditur se nëse do të kishim rënë dakord, mund t’i kishim kënaqur. Por nëse do të kishim rënë dakord në këto raste, thjesht do të kishim zgjedhur të shmangnim fajin që vjen me të thënë jo dëshirës së tjetrit.
Ne duhet të jemi në gjendje ta mbajmë këtë faj përtej zgjedhjes, përtej “vrasjes” së zgjedhjeve dhe përtej “vrasjes” së disa llojeve të marrëdhënieve. Pasi zgjedhim një të ardhme, vrasim një tjetër. Sapo zgjedhim një lloj marrëdhënieje, vrasim një tjetër.
Sapo zgjedhim një person, largojmë një tjetër. Edhe një person poligam zgjedh të mos jetë monogam. Çdo zgjedhje për një gjë përjashton zgjedhjet e tjera. Vdekja, faji dhe kufijtë janë të endura në strukturën e jetës sonë.
Kur përballeni me pavendosmëri, bëni vetes këto tre pyetje:
A e bëj këtë zgjedhje bazuar në dëshirë apo frikë?
Shpesh e lëmë frikën të përcaktojë vendimet tona, duke e lejuar atë të kontrollojë jetën tonë në vend të vetes. Ne pothuajse gjithmonë kemi frikë nga ndryshimi. Kjo nuk do të thotë se nuk duhet të bëjmë hapin tjetër. Do të thotë se pikërisht kjo ndjenjë frike, është hapi tjetër drejt ndryshimit.
Kur dëshirojmë ndryshim, frika nga mundësia e ndryshimit është e sigurt që do të lindë. Atëherë duhet t’i drejtohemi kësaj frike, sepse kjo frikë na drejton në thellësitë e vetes që duam të gjejmë.
A jam i pavendosur sepse nuk dua të zhgënjej dikë tjetër?
Nëse jeni vetvetja, do t’i zhgënjeni gjithmonë të tjerët që do të dëshironin të ishit ashtu siç ju imagjinojnë. Nëse pranoni se edhe ata mund të ndiejnë zhgënjim, atëherë mund të jeni të sigurt se ata do ta pranojnë më shpejt realitetin tuaj. Nëse qëndroni të pavendosur nga frika se mos zhgënjeni të tjerët, do të zhgënjeni veten. Do të stigmatizoni veten për shkak të dëshirave të tyre.
A jam i pavendosur sepse nuk ndihem gati?
Ne nuk jemi kurrë gati për të jetuar. Jeta na shfaqet nëse jemi gati apo jo. Ne mësojmë duke jetuar, jo duke pritur. Kur pranojmë se nuk do të jemi kurrë gati për të jetuar, atëherë mund të hyjmë në jetë, të dështojmë, të biem dhe në fund të mësojmë. Dhe përmes këtij guximi emocional të të mësuarit gjatë jetës, ne do të gjejmë mençurinë që kërkojmë.
Nëse nuk mund të durojmë fajin që vjen me zgjedhjen, ne bëjmë zgjedhjen vetëvrasëse: me pavendosmërinë. Përmes pavendosmërisë ne përpiqemi të shmangim vrasjen e një zgjedhjeje. Por kur nuk zgjedhim, kur rrimë të ngecur, atëherë vrasim jetën tonë, duke u përpjekur të ndalojmë lumin e jetës ndërsa lumi vazhdon të rrjedhë. Ose ne presim që jeta të bëjë zgjedhjet për ne dhe ajo bën.
Me kalimin e kohës, kalon koha për universitet, koha për të pasur fëmijë, koha për një karrierë kalon dhe në fund, lumi rrjedh mbi ujëvarë dhe ne zhytemi në pleqëri duke pyetur veten pse ishim të paralizuar. Dhe pastaj përballemi me fajin e jetës që nuk jetuam, jetën që mund të ishte shpalosur nëse do të kishim marrë vetëm një vendim…
Përgatiti: Fon Ilia, Psikolog Klinik – Holistic Coach
CEO – Institute of Body Language Albania

