Dashuria. Mund të flisnim me orë të tëra për dashurinë. Gjithçka në jetë rrotullohet rreth dashurisë. Ose mungesës së saj. Për shekuj tani njerëzimi është përballur me këtë fjalë kaq shumë herë.
6 germa. Shumë kuptime dhe përkufizime. Të gjithë e perceptojnë, e deshifrojnë dhe e shprehin ndryshe. Në varësi të marrësit të dashurisë sonë, nëse është një person apo një send apo diçka më abstrakte, ne manifestohemi në mënyra të ndryshme.
Sa poezi janë shkruar, sa këngë janë interpretuar, sa bojë është derdhur në libra që flasin për dashurinë. Çfarë është, çfarë do të thotë, si duam, si e kuptojmë nëse dikush na do, si ta shprehim dashurinë tonë me fjalë dhe vepra, si të “fitojmë” dashurinë e dikujt, si të ndalojmë së dashuruari kur jemi të lënduar. ..
Sa shumë filma rrotullohen rreth dashurisë, reklamave, produkteve… Sa shumë biseda për dashurinë, takime, rrëfime, zbulime. Të gjithë jemi në kërkim të dashurisë. Ne e gjuajmë dashurinë, në të gjitha format që mund të marrë, në të gjitha versionet, në të gjitha mënyrat, me gjithë intensitetin e saj.
Ne përpiqemi të kuptojmë se çfarë do të thotë, çfarë është dashuria, sa gjëra dhe koncepte përfshin, sa ndjenja të tjera përfshin dashuria: butësi, pasion, eksitim, gëzim, kënaqësi, shpresë, besim, vlerësim, simpati, admirim, optimizëm, dinamizëm, mirënjohje, liri…
Çfarë fytyre t’i japim asaj? Çfarë imazhesh krijohen në mendjet tona? Ku udhëtojmë kur dëgjojmë fjalën dashuri? Sa “lloje” dashurie ka? Dashuria për artin, për natyrën, dashurinë për njeriun, për kafshët, dashurinë për punën tonë, për gjërat e vogla të përditshmërisë, dashurinë për ngjyrat, për detajet, dashurinë për miqtë tanë, për prindërit tanë, për vëllezërit tanë, dashuria romantike, dashuria shoqëruese, dashuria për Zotin, dashuria për jetën, dashuria për veten, për evolucionin dhe krijimin… Mund ta përkufizojmë në mënyra të ndryshme dashurinë, varësisht se si e kemi mësuar, përjetuar, ndjerë e shprehue, dhe pranuar.
Dashuria është një forcë lëvizëse. Na frymëzon, na gjallëron, na armatos, na inkurajon, na shtyn në një drejtim. Në psikoterapi gjithmonë fillojmë me dashurinë për veten. Me kujdesin që kërkon vetëdashuria. Të kujdesesh për mua, të më vëresh, të më njohësh, të më pranosh, të më duash, të më përqafosh, të më forcosh, të më inkurajosh, të më motivosh, të më zhvillosh.
Mos ndaloni së më njohuri, duke më dashur dhe duke më zhvilluar. Kur i arrijmë këto, atëherë jemi më të lidhur me veten dhe mund të lidhemi kuptimisht dhe vërtetë me të tjerët. Dhe për t’i dashur ata. Për atë që është. Jo për atë që ne mendojmë se janë ose mund të jenë ose do të donim t’i bënim të jenë.
Në pjesën e vetëpranimit dhe dashurisë për veten, shoqëria jonë është duke mbetur prapa. Kaq vite arsimim, socializim, mësimdhënie dhe askush nuk na mësoi si ta duam veten dhe pse është kaq e rëndësishme. Po kështu, ekziston një perceptim i rremë, i përgjithshëm se kushdo që merret me veten e tij është egoist, arrogant.
Në varësi të mënyrës se si sillemi me veten. Dhe nëse secili nuk merret me veten e tij, nuk ndërgjegjësohet për të, si do ta njohë atë? Si do ta kuptojë atë? Si do t’i dëgjojë ai nevojat e tij, si do t’i përmirësojë dobësitë e tij, si do të vendosë synime dhe si do të zhvillohet? Si do të mbrohet? Si do të qëndrojë ai në shoqëri nëse nuk e di se kush është dhe ku po shkon? Pa ID? Dhe kush do të interesohet për një njeri që nuk e do dhe nuk kujdeset për veten?
Në kontekstin e kujdesit për veten dhe dashurisë për veten, ne mësojmë të dëgjojmë ndjenjat tona, nevojat tona, si të vendosim qëllime dhe të organizohemi për t’i arritur ato. Si të balancojmë dëshirat dhe nevojat, si të pushojmë kur kemi nevojë për të kursyer energji, si të punojmë për mirëqenien tonë.
Mësojmë të jemi të pranishëm. Në kontakt dhe të vetëdijshëm për atë që po ndodh me ne tani. Çfarë jetojmë, çfarë mendojmë, çfarë ndjejmë dhe çfarë jemi të gatshëm të bëjmë me atë ndjenjë.
Dashuria është një ndjenjë e çuditshme. Më e larta nga të gjithat. E thellë dhe absolute. Mund të të ngrejë në qiej, të të forcojë, të të bëjë të “paprekshëm”. Por gjithashtu mund t’ju vërë në telashe. Nëse dashuron, pa u dashuruar. Nëse nuk merrni dashuri sipas kushteve tuaja. Në mënyrën që dëshironi apo intensitetin që dëshironi. Nëse e doni personin “e gabuar”. “E gabuar” për shkak të rrethanave ose personalitetit. “E gabuar” bazuar në mënyrën se si përcaktohet nga standardet, stereotipet dhe rregullat morale… Ndoshta “E gabuar” për “shoqërinë”.
Dashuria mbart një barrë. Shpesh e ndiejmë ose e marrim dhe nuk dimë si ta menaxhojmë. Çfarë të “bëni”, si ta përdorni këtë energji që fsheh. Ose si të ish le të themi: A mund t’ia lejojmë vetes të rrezikojmë t’i tregojmë asaj? Ne dashurojmë? A lejohet? Kam një mijë gjëra për të të thënë. Dhe një mijë arsye për të mos i thënë.
Në një shoqëri ku jemi mësuar me indiferencën, mendjelehtësinë, nënçmimin, talljen, kur japim dashuri, biem në “gracë”. Bëhemi dyshues, të kujdesshëm, skeptikë. Sa ironike? Le të mos na bëjë përshtypje ligësia e botës dhe shpesh të provokohemi nga një shfaqje dashurie. Sikur nuk e meritojmë dashurinë. Kështu jemi mësuar? Kështu që shpesh mendojmë…
Sa njerëz janë rritur pa dashuri? Sa prej tyre nuk e kanë mësuar kurrë dashurinë e pastër, “primitive” të ngrohtësisë dhe rehatisë familjare? Dhe ata nuk e mësuan se çfarë do të thotë dashuri, madje as të duan veten e tyre, pasi nuk janë dashur kurrë nga prindërit e tyre. Është një rrugë e gjatë për të mësuar të duash vërtet veten, veçanërisht kur ecën vetëm.
Mendoni se si mund të ndihet një person i tillë. Dikush që në vend të dashurisë mori indiferencë, neglizhencë, braktisje, refuzim, abuzim, tallje. Dhe madje edhe në moshën më të butë dhe të ndjeshme, në fëmijëri. Çfarë imazhi mund të krijojë një person i tillë për veten?
Sa i padashur mund të mendojë thellë në vetvete se është? Dhe sa shumë, duke mos dashuruar veten, mund t’i largojë njerëzit e tjerë prej tij, pa dashje, nga frika dhe mosbesimi, nga vështirësia për të pranuar se mund të meritojë diçka më të mirë se ajo që beson për veten e tij? Për të shmangur një refuzim tjetër.
Sipas hulumtimeve, nëse kur kujdesemi për bimët tona, flasim me to dhe “u tregojmë dashuri”, do t’i ndihmojmë të rriten më mirë. Pra, nëse një lule është në gjendje të “dëgjojë” atë që themi dhe të lulëzojë duke marrë dashurinë tonë, kujdesin që i kushtojmë, merrni parasysh sa e madhe mund të jetë fuqia e dashurisë ndaj një personi. Si lulet dhe ne. Pa dashuri, si do të lulëzojmë?
Dashuria është një fjalë e madhe. Nuk na del lehtë dhe shpeshhërë nga buzët tona. Pavarësisht se sa fort e ndiejmë atë duke që na përmbyt, ne dështojmë. Diçka na pengon. Dhe e kemi të vështirë t’u tregojmë atyre që i duam më shumë. Ndoshta ua tregojmë në mënyrë indirekte, me sjelljen tonë, me lëvizje të vogla. Me sytë tanë. Me fjalë të kamufluara që dëshmojnë dashurinë që ndjejmë.
E vërteta është se kur thuhet një fjalë, ne nuk mund ta kthejmë atë. Pra, ndoshta, në disa raste, frika për ta thënë është e fshehur. Sepse nuk jemi kurrë aq të prekshëm sa kur duam. Dhe thellësia e dashurisë që ndjejmë sot mund të bëhet thellësia e dhimbjes që ndiejmë nesër…
Por, dashuria thjesht ndodh. Ne nuk zgjedhim kë duam dhe nuk mund të shpjegojmë gjithmonë pse e duam dikë. Janë të gjitha këto detaje të vogla që mund të na tërheqin vëmendjen dhe të na magjepsin te një person: tiparet e veçanta të pamjes, sytë, mënyra se si duket, si shprehet, si lëviz në hapësirë, buzëqeshja e tij/saj, sa i pasionuar është kur flet. për diçka që e do, si i trajton ata që e rrethojnë, për etikën, për vlerat, për besimet, për qetësinë dhe sigurinë që e frymëzon, për humorin, për të qeshurën, për vizionin, për forcën që fsheh, për guximin, për mirësinë, për mënyra se si ai na bën të ndihemi… Ne priremi të dashurohemi me atë që na bën të duam atë që jemi rreth tij/saj e cila nxjerr në pah versionin më të mirë të vetes.
Njeriu që na bën zemrën të rrahë në mënyrë të çrregullt, të na shkëlqejnë sytë, të na ndriçon fytyra. Ai/ajo që i mjafton vetëm mendimi për të na bërë një buzëqeshje në fytyrë. Që na bën të ndihemi më të gjallë, më optimistë. Për të cilën jemi mirënjohës, thjesht se ekziston.
Si e përkufizojmë dashurinë? Si të vendosim se ku fillon dhe ku mbaron? Sa mirë duhet të njohësh dikë që ta duash? Ndonjëherë, ndoshta jo fare. Prindërit tanë na kanë dashur para se ne të lindnim, para se ne të vinim në këtë botë dhe të na njihnim. A kemi edhe ne vetëdije se si dhe kur i kemi dashur prindërit ose vëllezërit e motrat?
Është sikur i kemi dashur përgjithmonë. Do të ishte e vështirë të përcaktosh një moment specifik në kohë kur ke dashur dikë. Me shumë mundësi do të ketë një moment kur do të kuptojmë se kemi ndjenja për një person. Një gjë është ndërgjegjësimi, tjetër gjë është “fillimi” i tyre. Dhe për ata që vënë në dyshim nëse ne mund të duam pa “njohur” dikë, më duhet të përgjigjem, se si nëse njerëzit mund të urrejnë pa arsye, pa njohur dikë, atëherë mund të duam edhe ne.
Përgatiti: Fon Ilia, Psikolog Klinik – Holistic Coach
CEO – Institute of Body Language Albania

